Serbest meslek makbuzu nasıl hesaplanır?
Serbest meslek erbabı, işi yaptığı kişiye brüt ücret üzerinden makbuz düzenler. Karşı taraf işveren, şirket veya vergi kesintisi yapmakla yükümlü bir kişiyse brüt ücretin %20'si gelir vergisi stopajı olarak kesilir ve vergi dairesine ödenir. KDV ise brüt ücret üzerinden hesaplanır. Tahsil edilecek tutar; brüt ücretten stopajın düşülüp KDV'nin eklenmesiyle bulunur. Net tahsilattan geriye gidildiğinde brüt ücret, net tutarın (1 − stopaj oranı + KDV oranı) değerine bölünmesiyle hesaplanır.
Yasal dayanak
Stopaj yükümlülüğü 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun 94. maddesine dayanır; serbest meslek ödemelerinde oran %20'dir. KDV oranı 3065 sayılı Kanun'un 28. maddesi kapsamında genel oran olan %20'dir. Nihai tüketiciye, yani vergi kesintisi yapmakla yükümlü olmayan bir kişiye yapılan hizmetlerde stopaj uygulanmaz; bu durumda araçta "Stopajsız" seçeneğini kullanabilirsiniz. Makbuzlar elektronik ortamda e-Serbest Meslek Makbuzu olarak düzenlenir.
Örnek hesap
20.000 TL brüt ücretli bir hizmette stopaj 4.000 TL, net ücret 16.000 TL, KDV 4.000 TL'dir. Tahsil edilecek tutar 20.000 TL olur. Stopaj ve KDV oranları eşit olduğunda tahsilat tutarı brüt ücrete eşittir. Aynı hizmet nihai tüketiciye yapılırsa stopaj kesilmez ve tahsilat 24.000 TL olur.
Kesilen stopaj, ödemeyi yapan tarafından muhtasar ve prim hizmet beyannamesiyle beyan edilir; son günler vergi takviminde yer alır.